ถอดบทเรียนจากกิจกรรม "Roundtable" เสวนาประเด็นการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศในพื้นที่ลุ่มน้ำโขง

อัปเดตเมื่อ 25 ธ.ค. 2564

ในกิจกรรมเสวนาประเด็นการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศในพื้นที่ลุ่มน้ำโขงในช่วงเช้าวันที่ 11 ธันวาคม 2564 ที่โครงการพาโนรามาแม่โขง จ.อุบลราชธานี ในกิจกรรมนี้ เราได้รับเกียรติจากวิทยากร 3 ท่านเข้าร่วมบรรยายผลกระทบในพื้นที่แม่น้ำโขงและชีวิตของผู้คนในพื้นที่แม่น้ำโขงที่กำลังเปลี่ยนแปลงไป


วิทยากรทั้ง 3 ท่านได้แก่

🌿ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ไชยณรงค์ เศรษฐเชื้อ อาจารย์ประจำภาควิชาสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา มหาวิทยาลัยมหาสารคาม และผู้ขับเคลื่อนเรื่องสิ่งแวดล้อมและแม่น้ำโขงมานานกว่าสามสิบปี

🌿 คุณอ้อมบุญ ทิพย์สุนา เลขาธิการสภาเครือข่ายองค์กรชุมชนลุ่มนี้โขง 7 จังหวัดลุ่มแม่น้ำโขงและผู้เคลื่อนไหวประเด็นแม่น้ำโขง

🌿รองศาสตราจารย์ ดร.กนกวรรณ มะโนรมย์ อาจารย์ประจำคณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัชอุบลราชธานี และประธานศูนย์วิจัยสังคมอนุภาค คณะศิลปศาสตร์ (ศูนย์วิจัยเกี่ยวกับแม่น้ำโขง)


ดำเนินบทสนทนาโดยคุณบุษกร สุริยสาร ที่ปรึกษาโครงการหนังสั้นโลกป่วยเราต้องเปลี่ยน

 

ประเด็นหลัก

พัฒนาการของของแม่น้ำโขงในอดีตและปัจจุบัน

ผลกระทบการเปลี่ยนแปลงของแม่น้ำโขงต่อชุมชนที่อยู่ในลุ่มแม่น้ำโขง

ชีวิตความเป็นอยู่ของผู้คนในพื้นที่ลุ่มน้ำโขงในปัจจุบัน

ช่วงถาม-ตอบ (Q&A)

 


เริ่มต้นบทสนทนาด้วยการพูดถึงความเป็นมาของชีวิตในลุ่มน้ำโขง พัฒนาการของของแม่น้ำโขงในอดีตและปัจจุบัน โดย ดร.ไชยณรงค์ เศรษฐเชื้อ


“อาหารจากแม่น้ำเป็นโปรตีนราคาถูก หรือเป็นอาหารฟรี แต่ตอนนี้ไม่มีแล้ว” คือประโยคเปิดของ ดร.ไชยณรงค์ ก่อนจะเล่าถึงต้นสายปลายเหตุของเรื่องราวผ่านมิติทางภูมิศาสตร์กายภาพและภูมิศาสตร์การเมือง

ดร.ไชยณรงค์ กล่าวว่าเมื่อพูดถึงแม่น้ำโขง มันคือแม่น้ำนานาชาติสายที่ยาวที่สุดในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (ความยาวประมาณ 4,990 กิโลเมตร) แม่น้ำโขงมีจุดกำเนิดที่เทือกเขาหิมาลัย ไหลผ่านทิเบต จีน พรมแดนระหว่างลาวกับพม่าเป็นระยะสั้นๆ ผ่านพรมแดนไทยลาว เชียงดาว เชียงแสน เชียงของ และวกเข้าไปในลาว (หลวงพระบาง) และกลับเข้ามาที่เชียงคานจังหวัดเลย จนมาถึงอุบล


สภาพแม่น้ำโขงในส่วนด้านบนนี้ มีสภาพที่เป็นแก่งหินเยอะ หลังจากเชียงแสนลงมา แม่น้ำก็เริ่มราบเรียบและสลับด้วยแก่ง ตรงนี้ระบบนิเวศเริ่มมีความซับซ้อน มีป่าริมน้ำ มีหาด จนเมื่อมาถึงหลวงพระบาง ช่วงที่ไหลผ่านพรมแดนไทยลาวที่เชียงคาน ระบบนิเวศนอกจากแก่งก็จะมีต้นไคร้น้ำ พอมาถึงที่ลาวระบบนิเวศก็ซับซ้อนมาก มีแก่งที่ใหญ่และมีน้ำตกที่ใหญ่ที่สุดในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้คือน้ำตกคอนพะเพ็ง


น้ำโขงที่ไหลมาบริเวณกัมพูชาและลาวจะมีลักษณะกว้าง หลังจากกัมพูชาก็ลงไปเวียดนาม มีลักษณะเป็นที่ราบลุ่ม เป็นทุ่งกว้างสลับด้วยผืนป่า แม่น้ำไหลแยกออกเป็นแปดสายก่อนลงทะเลจีนใต้ แม่น้ำโขงในแต่ละประเทศก็มีชื่อเรียกที่แตกต่างกันไป